Hầu hết mọi người đều biết bài học vỡ lòng của việc ném bóng trong môn bóng rổ chính là nguyên tắc B.E.E.F. Đó cũng là điều mà tất cả các HLV trên thế giới từ trước đến nay đều dạy cho học trò của mình. Tuy nhiên, ngày nay BEEF đang được cho rằng chỉ mới là phần nổi của tảng băng trôi trong hệ thống tập luyện của HLV George Lehman vào những năm 70s. Và phần chìm còn lại sẽ được khám phá trong bộ nguyên tắc F.O.R.E.S.T này.

[tg_divider style=”normal”]

 

Đây là nguyên tắc ném rổ cơ bản mà ai cũng phải biết!

 

 

[tg_divider style=”normal”]

[dropcap]F[/dropcap]INGER – Ngón định hướng

 

Chữ cái đầu tiên trong hệ thống FOREST chính là nói về ngón tay (hay còn gọi bằng từ chuyên môn khác là Follow Through – chỉ ngón tay chỉ về hướng ném). HLV Paul Hoover khám phá ra điều này khi quan sát cách mà Kobe Bryant khởi động trước mỗi trận đấu của Lakers. Với những ai có quan sát tương tự thì sẽ dễ dàng nhận ra ngón tay trỏ của Kobe luôn chỉ theo hướng bóng, hoặc đôi khi cả 2 ngón giữa và ngón trỏ cùng lúc.

Việc giữ ngón tay theo cách này là để giữ cho đường bóng luôn đi thẳng và hạn chế bị lệch sang hai bên trái phải. Cần chú ý thêm, ngón trỏ chính là ngón thẳng nhất so với bàn tay, với một số người thì là ngón giữa. Để biết được ngón nào là thẳng nhất bạn hãy thực hiện động tác ném rổ, đưa tay lên phía trước và quan sát xem ngón nào thẳng hướng với cánh tay, bàn tay. Có thể là ngón trỏ hoặc ngón giữa hoặc giữa 2 ngón.

 

Trong khi ngón trỏ và ngón giữa đi thẳng hướng bóng thì hai ngón áp út sẽ luôn có xu hướng bị chĩa sang hai bên. Và mỗi khi bạn vẫy bóng bằng 2 ngón đấy thì bóng cũng sẽ có xu hướng đi sang trái hoặc sang phải. Do vậy chúng ta nên cố gắng vẫy bóng bằng 2 ngón tay trỏ hoặc ngón giữa để bóng luôn đi đúng hướng, tăng tỉ lệ bóng vào rổ. Một tay ném tốt sẽ rất hiếm khi ném trượt qua hai bên, nếu có trượt thì chỉ thiếu hoặc dư.

 

Cách mà Kobe Bryant và Steve Nash sử dụng ngón tay khi ném

 

[tg_divider style=”normal”]

 

[dropcap]O[/dropcap]ff Hand – Tay giữ bóng (không phải tay ném)

 

Nhiều người lầm tưởng bàn tay này ngoài việc giữ bóng thì không có ảnh hưởng gì nhưng thực tế cho thấy các cầu thủ ở nhiều cấp độ khác nhau thường có xu hướng vẫy tay giữ bóng theo một hướng khác làm cho động tác ném bóng bị mất cân bằng. Một trong những lý do chính, thường thấy ở các cầu thủ trẻ, là việc hay bắt chước các thần tượng tại NBA, nhưng lại không ai biết rằng cầu thủ chuyên nghiệp họ phải tập luyện như thế nào.

Như vậy, việc giữ cho tay-không-ném xuôi theo hướng ném sẽ giữ cho cơ thể giữ được cân bằng và bớt căng cứng hơn, khi đó những cú ném tung ra sẽ ổn định với cùng một form dáng.

Ví dụ về Off-hand tốt (Kyrie Irving)

Ví dụ về Off-hand không tốt (Joakim Noah)

Animated GIF - Find & Share on GIPHY

 

[tg_divider style=”normal”]

 

[dropcap]R[/dropcap]ythm – Nhịp điệu

 

Việc nhúng & nhảy sẽ khiến một số HLV “lắc đầu” bởi lý lẽ không nên đưa bóng quá thấp tính từ vị trí bạn nhận được bóng (thường là ngang ngực). Tuy nhiên, từ thực tế cho thấy những cầu thủ được liệt vào hàng best of the best về ném rổ tại NBA thường đưa bóng xuống thấp để lấy nhịp trước khi ném. Điển hình chính là Ray Allen. Anh thường đưa bóng xuống gần hông để lấy nhịp trước khi đưa bóng lên cao, việc này cũng giúp cho cầu thủ có thêm lực đẩy bóng.

Lúc này thì câu hỏi đặt ra: “Liệu động tác nhúng khi ném như vậy có bị chậm?”. Trở lại với Ray Allen, đừng quên anh là một trong những tay ném có tốc độ ra tay nhanh nhất tại NBA, ví dụ này cũng trả lời cho câu hỏi trên, nếu chậm thì chắc chắn không thể có một huyền thoại Ray Allen như vậy được. Thông thường nhịp điệu này sẽ rất khó nhận ra nếu chúng ta không chủ ý quan sát.

Animated GIF - Find & Share on GIPHY

Phần còn lại trong nhịp điệu chính là việc NHẢY (hop). Trong nhiều năm qua, các HLV luôn thường dạy chúng ta bước 1-2, tức là nhận bóng bước 1-2 rồi bật ném bóng. Tuy nhiên điều này chỉ hiệu quả khi bạn nhận bóng từ đường chuyền hoặc có người bù lắp tạo khoảng trống để ném, và QUAN TRỌNG là, bạn chưa thiết lập chân trụ trước đó.

Như vậy, việc kết hợp giữa nhún (dip) và hop (nhảy) sẽ hình thành nên một nhịp điệu ném riêng của mỗi người và giúp cho cú ném nhanh và ổn định trong mọi tình huống.

[tg_divider style=”normal”]

 

[dropcap]E[/dropcap]yes – Kỹ thuật nhắm bắn

 

Một câu hỏi nhỏ: Cầm một khẩu súng trên tay và nhắm bắn mục tiêu ở khoảng cách 100m, bạn sẽ ngắm bắn thế nào?

Không khó để tìm thấy phần lớn câu trả lời chính nhắm một mắt lại và ngắm bắn bằng một mắt. Vì sao vậy? Vì đó là sự TẬP TRUNG, cao độ.

Trong kỹ thuật FOREST thì Eyes chính là việc ngắm ném bằng một mắt, tuy nhiên không có nghĩa là nhắm một mắt để ném rổ như bắn súng :)) Nói nôm na chính là việc tập đưa ánh mắt tập trung vào một điểm duy nhất để hạn chế sự xao nhãng xung quanh.

Và điểm mấu chốt chính là … nhìn vào quả bóng.

Hãy xem ánh mắt của Derrick Rose & Stephen Curry khi ra tay

Animated GIF - Find & Share on GIPHY

Animated GIF - Find & Share on GIPHY

 

Ngoài ra, để có thể thực hiện kỹ thuật One Eyes Shooting thì cần có sự hỗ trợ của tư thế ném sẽ được giải thích ở phần cuối cùng.

 

[tg_divider style=”normal”]

 

[dropcap]S[/dropcap]WAY – Nghiên người

 

Khác với nguyên tắc ném thông thường chính là giữ cho vai hông và tay thẳng với hướng đi của bóng thì ở FOREST người ném sẽ đưa phần hông hướng về rổ, việc này sẽ tạo ra một chuyển động tự nhiên hơn cho cơ thể ngay cả khi đang dẫn bóng. Việc này cũng giống như nguyên tắc đấm trong môn boxing phần lớn lực phát ra là từ việc lắc vai và hông chứ không phải là từ bắp tay.

Động tác nghiêng người xoay hông về hướng ném của Curry

Animated GIF - Find & Share on GIPHY

 

[tg_divider style=”normal”]

 

[dropcap]T[/dropcap]URN – Hướng mũi chân

 

Để có thể thực hiện Sway “lắc hông” dễ dàng thì việc thay đổi hướng mũi chân là điều bắt buộc. Nếu bạn ném tay phải thì mũi chân sẽ chỉ về hướng 11h, còn ngược lại là hướng 1h. Đó chính là điểm mấu chốt cuối cùng trong nguyên tắc ném FOREST này. Tuy nhiên trên thực tế điều này cũng gây ra hàng loạt các tranh cãi giữa các HLV trên toàn thế giới khi từ trước đến nay học sinh luôn được hướng dẫn là mũi chân phải hướng thẳng đến rổ, và nhảy ở đâu thì đáp xuống ở đấy. Trong khi đó với việc xoay mũi chân sang một bên sẽ khiến cho việc tiếp đất bị mất cân bằng nhưng lại giúp phần vai và cổ đỡ bị căng thẳng khi ném. Cách ném này có ý nghĩa đặc biệt với các bạn nữ vốn có lực tay yếu hơn nam.

Damian Lillard gần như xoay mũi chân theo hướng 9h
Steph Curry thì hướng 11h

 

Hiện tại mình đang áp dụng thử nghiệm bộ nguyên tắc này để tìm hiểu kỹ hơn, cảm giác ban đầu cho lực ném xa khá tốt, cơ thể đỡ bị căng cứng hơn nhưng lại chưa có sự ổn định, trong quá trình thử nghiệm mình sẽ cập nhật thêm trong các bài sau.